onderwijssangha

Beste vrienden,

vorige week sprak ik met een leraar over veranderingen die hij opmerkte in zijn school.

Hij keek me even verward aan en zei toen: dat zijn er zoveel. Even geduld, dan kies ik er een uit. Het was een paar minuten stil. Ik kon aan zijn gezicht zien dat hij hard aan het werk was.

‘Ik doe vaker mijn ogen dicht Leerlingen laten bewust en onbewust steed vaker en steeds meer zien hoe het met hun gaat, dat ze met iets worstelen. Ongelukkig, bang om het niet goed te doen, pesten, onveilig, niet gehoord, slecht slapen, migraine, spelletjes verslaafd. Ik zie het wel maar het is me teveel. Als ik met al die signalen iets zou doen dan kom ik niet meer aan lesgeven toe.’ Hij zucht even diep.

‘Ik zou wel willen hoor. Maar die leerlingen zijn er niet mee gebaat als ik uitval. We weten het allemaal: er is geen vervanger.’

Hij kijkt me aan en slikt een paar keer. ‘Je moest even wachten op mijn antwoord omdat ik niet kon kiezen. Ik sluit mijn ogen voor leerlingen -je kunt ook zeggen: ik richt me op mijn kerntaak- maar ik sluit mijn ogen ook steeds vaker voor mijn collega’s. Bij een aantal van hen is het zichtbaar dat ze het moeilijk hebben.

Een gesprek roept misschien een gevoel van machteloosheid op. dat is een energie slurper, toch? En ik heb die pauze of dat vrije uur hard nodig om bij te komen of mijn volgende les voor te bereiden.’

Aan het einde van het gesprek zei hij: dank je wel voor dit gesprek. Het is niet goed, dit ogen sluiten en ik ga het ook niet anders doen, morgen. Ik voer dit gesprek vaak in mezelf. Ik aarzelde, want ik was bang dat je me op andere gedachten zou willen brengen. Dat deed je niet. 

Deze vriend van mij is docent Nederlands. Een tijd terug was in het nieuws geweest dat een steeds groter aantal leerlingen steeds slechter kunnen lezen. Dat had hem diep geraakt. Hij voelde zich daar persoonlijk verantwoordelijk voor. Hij wilde nog harder gaan werken. Toen had ik hem geprobeerd op te beuren door uit te leggen dat deze leerlingen opgroeien in een maatschappij met beelden, beelden, beelden. En korte items van een seconde of veertig. Daar kan een leraar Nederlands niet veel aan veranderen. Achteraf had ik bij mezelf de vraag of ik hem hiermee wel geholpen had.

Het was niet het enige gesprek waarin het thema onder de oppervlakte was: ik schiet tekort. Met daarbij de gedachte: er zijn maatschappelijke ontwikkelingen met het formaat en het gewicht van een olifant en ik ben maar een leraar die de kinderen maar een paar uur per week ziet, ik ben van het formaat muis en ik probeer toch die olifant te tillen en het lokaal uit te helpen.

Woensdag heb ik een paar keer gekeken naar een nieuwsitem voorbij over seksueel wangedrag op scholen op de NOS app. Leerlingen melden het niet altijd, de instanties weten maar het topje van de ijsberg en er is niet veel vertrouwen bij de jongeren dat er iemand echt naar ze luistert en ze ziet. Elke keer als ik hier naar keek voelde ik machteloosheid in me groeien.

Aan het begin van het nieuwe jaar publiceert de Plum Village gemeenschap twee parallelle verzen, als uitnodiging voor een jaarthema in het oefenen in mindfulness. Stevig als een berg- vrij als een witte wolk. Met aandacht stevig gegrond aanwezig zijn en meebewegen met veranderen. Toelichting kun je hier vinden: https://plumvillage.org/articles/solid-as-a-mountain-parallel-verses-for-the-year-of-the-horse

Onze onderwijs sangha is ontstaan uit de behoefte onszelf en andere onderwijsmensen te helpen om te blijven oefenen in mindfulness als een wezenlijk onderdeel van je leraar-zijn. Stil-staan of stil-zijn bij wat je doet. Zonder oordeel. Dat je opmerkt dart je steeds vaker je ogen sluit, uit nood is een stevige stap op het pad. Opmerken dat je je daar ongemakkelijk bij voelt is ook een stevige stap. Diep ademhalen, naar de lucht kijken, de wolk voorbij zien drijven en steeds weer opnieuw proberen los te laten.

Maandagavond is daar weer ruimte voor. Via deze link kun je deelnemen: https://us02web.zoom.us/j/89449420443

Voor een aantal is het wellicht vakantie. Misschien is het lezen van deze uitnodiging genoeg.

We maken onderdeel uit van een grotere groep van ‘onderwijs sangha’s’ over de hele wereld. De paraplu heet wake up schools.

Morgenmiddag(zaterdagmiddag) is er een internationale Happy Teachers Sangha, van 15.00-16.30 CET. je kunt deelnemen: dit is de link: https://us02web.zoom.us/j/89691387123

Ik wens je een goed weekend

met een glimlach, verbinding met de natuur en ontspanning

Joost Vriens