onderwijssangha

Beste vrienden,

‘gisteren hadden we tijdens het avondeten een pittige discussie’, zei een moeder van een 17 jarige dochter die midden in de afsluitende toetsweek zit. ‘Ik vroeg naar hoe ze zich voorbereid had voor een mondelinge toets over de literatuurlijst’ en de dochter had kalm geantwoord: ‘twee boeken vond ik echt interessant en die heb ik gelezen. Van de anderen heb ik een samenvatting van internet geplukt en ik denk wel dat dat voldoende is’ . Een stevige discussie volgende over dat fouten maken of een herkansing voor een toets helemaal niet erg is; van fouten leer je, tenslotte. Moeder had zich alleen gevoeld in haar pleidooi je beter voor te bereiden en fouten te vermijden.

Ze was niet echt blij toen ik met haar deelde dat ik een redelijk goed leraar geworden was omdat ik fouten maakte. En dat ik me wel ongemakkelijk voelde als een klas mij confronteerde met een ‘fout’ maar dat ik het vermoedelijk zelf niet ontdekt zou hebben en dus misschien wel nog jaren door was gegaan met mijn docentengedrag.

Ze vroeg om een voorbeeld. Ik stopte met wandelen en keek haar aan. Mijn geheugen werd gevuld met ‘blunders’. In het midden van een les had ik een heel onrustige leerling het lokaal uitgestuurd. Die bleef maar praten en ik kon daardoor de groepen niet goed helpen met de opdracht. Het was een tijdje stil, want ik deed dat bijna nooit. Toen stond er een leerling op en die vertelde me dat ze het niet eerlijk vond. ‘U hebt een fout gemaakt.’ Al mijn haren gingen overeind staan. Stuur ik een leerling eruit en dan krijg ik te horen dat ik een fout gemaakt heb. Mijn autoriteitsgevoeligheid was met aandacht aanwezig.

Ondersteund door de klas legde deze leerling uit dat ik niet gezien had wat zij wel gezien hadden: de te drukke leerling snapte er geen zak van, had dat al vier keer laten weten maar ik had dat niet gezien of gehoord. De klas werd stil maar knikte instemmend. ‘En U had haar tot leider van ons groepje gemaakt. Hoe kun je nu de leiding krijgen als je het niet snapt’.

Onmiddelijk herinnerde ik me de blik van paniek in ogen van het meisje toen ik haar de leidersrol gaf.. Die had ik genegeerd. Ik heb de klas bedankt en ben het lokaal uitgelopen, heb de leerling terug gehaald en we hebben een goed gesprek gehad.

We hebben een tijdje stil gewandeld. ‘Daar kun jij toch niets aan doen’ zei ze plotseling. Er zitten zoveel kinderen in de klas die allemaal wat hebben en je hebt zoveel klassen per dag”. Ik vertelde haar wat ik geleerd had. In het vervolg was mijn stappenplan: opdracht uitgelegd, groepjes ingedeeld, leiders aangewezen. En dan twee nieuwe dingen: is er een vraag over de opdracht? Soms was er die, soms niet (leiders vinden het best wel moeilijk aan te geven dat ze het niet begrepen hebben) en dan liet ik voor de start een leerling de opdracht in eigen woorden herhalen.

Aan het einde van de wandeling zei ik: ‘gemaakte fouten blijven me heel goed bij. Deze situatie is wel 20 jaar geleden. Maar de herinnering is heel levend. En ik ben wel een beetje jaloers op jouw dochter. Ik ben opgegroeid in een tijd waarin een van de slogans was: ‘door mijn schuld, door mijn schuld, door mijn grote schuld.’ Daar heeft zij geen last van.

Misschien maakt deze scene eigen herinneringen wakker. Ontdek je dat je veel energie steekt in het voorkomen van fouten.

We mediteren samen. De bel klinkt. Soms met een instructie: ga met aandacht zitten, stevig, en ontspannen. Misschien is er dan die stem in je hoofd: doe ik het wel goed? Op het kussen je ‘fouten’ ontdekken. Je bewust te worden van je streven zo min mogelijk fouten te maken. Even kijk je stiekum naar het scherm. ga ernaar van uit dat iedereen die gedachten heeft. En ook de leerlingen en de collega’s waar je morgen naar kijkt. Het is een leerplek, dit samen oefenen. het vraagt moed om te gaan zitten.

Ik nodig je uit om te voelen of je die moed hebt en deel te nemen.

De link daarvoor is:

https://us02web.zoom.us/j/89449420443

De globale opzet van deze avond

19.45 – 20.00 uur inloop en ontmoeting  

20.00 – 20.05 uur inleiding en thema  

20.05 – 20.25 uur geleide meditatie 

20.25 – 20.35 uur loopmeditatie

20.35 – 20.50 uur stille meditatie

20.50 – 21.00 uur gelegenheid om te delen.